روشهای جاری ضد عفونی کردن آب استخر

تصفیه شیمیایی آب استخر

آب استخرهای شنا مجموعه ای از انواع باکتریها، چربیها، نمکهای محلول در آب، گرد و غبار ، ذرات معلق و … را درخود دارند. لذا ضدعفونی کردن این آب جهت تامین بهداشت عمومی بسیار ضروری و مهم می باشد. معمولی ترین ماده ای که به آب استخر اضافه می گردد تا آن را ضدعفونی و قابل استفاده نمایند، کلر است. کلر بصورت گاز و یا پودرهای گرانولی قابل تهیه بوده و با توجه به درصد خلوص آن قابلیت تزریق و اضافه نمودن به آب را دارا است. در صورتیکه از گاز کلر استفاده می گردد لزوما به دلیل مسمومیت شدید ناشی از تنفس این گاز که گاهاً منجر به مرگ سریع می گردد استفاده تجهیزاتـی که مخصوص تزریق آن به آب می باشد، ضروری است. گاز کلر معمولا در سیلندرهای ۴۰ و ۶۰ و ۸۰ کیلوگرمی با درصد خلوص بالای % ۹۵ قابل تهــیه می باشد. نشت یابی سیستم و لوله های ارتباطی توسط محلول آمونیاک دستگاه مربوطه ( کلریناتور) در صورت استفاده از این سیستم را نباید فراموش کرد. کلریناتورهای گازی با مارکها و شکل های ظاهری قابلیت تنظیم گذر حجمی گاز را داشته و بر اساس میزان نیاز به سیستم نصب می گردد.

بر اســاس تجـربه ثابت گردیده که گاز کلر به محض وارد شدن به داخل آب، در آن حل نمی گردد و حبـــابهای کلر در سطــح آب پاره شده و فضـــا را به شدت مــسموم می نمایند، لذا در اختیار داشتن میزان کافی فشار آب در حدود ۳ اتمسفر طول مسیری بیش از ۱۵ متـــر و وجود آب در جریان داخل لوله حداقـل شرایطی است تا گاز کلر بصورت کامل در آب حل گردد. لذا استفاده از کپسول گاز بدون تجهیزات مخصوص و استفاده از شیلنگ پلاستیکی و تزریق گاز از طریق اسکیمرهای استخر به هیچ وجه توصیه نمی گردد. خلوص بالای این گاز، پایش گاز کـــلر پس از تزریق و حل شدن در آب و مقرون بـــصرفه بودن محاسن استفاده از این شکل از کلر می باشد.
پودر گرانولی کلر که معمولا با % ۷۰ خلوص در بازار عرضه می گردد، نیازمند تانک ذخیره، پمپ مخصوص تزریق کلر مایع (کلر خشک + آب) با قابلیت تنظیم دبی کلر مایع از لوازم مورد نیاز تزریق پودر کلر به آب می باشد. به دلیل خورندگی بالای محلول کلر غلیظ بر روی شبکه لوله کشی و پمپ ها، تزریق آن بصورت دستی و ازطریق لوله مکش پمپ تصفیه روشی است نادرست که درآینده هزینه های سنگینی را به دنبال دارد. به هرحال در هر صورتیکه کلر به آب اضافه گردد میزان کلرین آزاد در آب نباید بیش ۱ ppm تا ۱٫۵ ppm باشد.

در تصویه شیمیایی آب استخرهای شنا و جکوزی ها، کنترل میـــزان ph آب امری است حیاتی و ضروری. در صورتی که میزان ph از کنترل خارج گردد، آب استخر به سمت اسیدی و یا قلیایی شدن خواهــد رفت. در اینصورت آب مناسب شنا نبوده و تغییر رنگ آب کاملا محسوس خواهد بود ( شیری و یا سبز رنگ شدن آب استخر ). بر اساس میزان درجه اسیدی یا قلیایی بودن آب لازم است افزودنی هایی به آن اضافه نمود تا ph آب تحت کنترل درآید. میزان ph مناسب جهت آب استخر شنا ۷٫۲ تا ۷٫۴ می باشد.
نکته بسیار مهـــم:
کلر موجود در آب استخرها خطر ابتلا به آسم و آلرژی را تشدید می‌کند
نتایج یک تحقیق جدید در دانشگاه لووین برکسل نشان می دهد که شنا کردن در استخرهایی که با کلر ضدعفونی می‌شوند کودکان رادر معرض ابتلا به آسم و انواع آلرژی‌ها قرار می‌دهد .
تحقیقات نشان می دهد، استفاده از کلر زیاد در استخر ها به دلیل دارا بودن مواد شیمیایی ، کودکان را راهی بیمارستان می کند.
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از نچرال نیوز، وجود کلر زیاد در آب استخر موجب بروزعلائمی شبیه مسمومیت در افراد به ویژه کودکان که آسیب پذیرترند می شود.
بنا برهمین گزارش، از جمله این علائم می توان به حالت تهوع ، سرفه، خونریزی از بینی و ضعف اشاره نمود و از جمله علائم ظاهری نیز می توان به حالتی شبیه سوختگی در اطراف چشمها و دهان اشاره کرد.
البته در برخی موارد به دلیل رفتن آب به داخل دهان ، مجاری گلو نیز دچار تورم و ناراحتی شده و پوست بدن نیز دچار خشکی و قرمزی می شود.
بررسی ها نشان داده بیش از نیمی از افرادی که به واسطه وجود کلر زیاد در آب استخر دچار عوارض شده اند کودکان و نوجوانان هستند اما این عوارض بزرگسالان را نیز در بر می گیرد.
البته برخی افراد سودجو نیز از کلر به همراه برخی ضد عفونی کننده های غیر مجاز به منظور نظافت آب استخرها استفاده می کنند که موجب بروز عوارض پوستی و تنفسی زیادی در افراد می شود.
به همین دلیل توصیه می شود افراد قبل از رفتن به داخل آب استخرهای عمومی حتما از بهداشت و استاندارد بودن آب اطمینان خاطر حاصل کنند و در صورت بروز علائم فوق نیز سریعا با پزشک تماس بگیرند.


تصفیه فیزیکی آب استخر

هدف از تصفیه فیزیکی خارج نمودن ذرات معلق و یا ته نشین شده خارجی از چرخه و سیکل تصفیه می باشد. در یک تصفیه متعارف، آب توسط پمپ های تصفیه به جریان افتاده و پس از عبور از لایه های مختلفی از دانه بندی های سلیس و یا عبور از غشاء نازکی از پارچه دیاتومایت به داخل مبدل حرارتی وارد شده و پس از دریافت انرژی گرمایی کافی و گرم شدن به میزان دلخواه مجددا وارد استخر می گردد. در این روش فیلترهای موجود توانایی جــذب ذرات معلق را به میزان قطر حدودا تا ۵ میکرون دارند. فیلترها پس از زمان مشخصی به حد اشباع رسیده و باید از طریق شستشوی معکوس یا back wash مجددا احیا گردند. در این روش ذرات معلق به هنگام شستشوی معکوس از فیلتر خارج شده و دیگر در چرخه و سیکل تصفیه حضور نخواهند داشت.
گاها ذرات موجود در آب به حدی سنگین هستند که در کف استخرها ته نشین می گردند، در این صورت میزان بسیار کمی از این ذرات در چرخه و سیکل سیرکلاسیون قرار داشته و مابقی از دسترس فیلترها بدور خواهند ماند. در اینصورت معمولا استفاده از سیستم لایروبی مکشی و یا اصطلاحا استفاده از پمپهای جارو بسیار موثر می باشند. استفاده از این روش بهترین نتیجه را خواهـــد داشت. ضمنا چربیها و سایر ذراتی که به دلیل سبکــی بر روی آب باقـی می مانند، توسط سر ریز کردن استخر و یا استفاده از سیستم اسکیمر از آب استخر زدوده می گردند. بعد از مدتی که از آب استخر استفاده می شود، و با وجود ســـالم بودن سیستم تصفیه و کلرزنی مناسب آب روز به روز کدرتر شده و ph آب تغییرات و نوسانات مختلف را نشان خواهد داد. در اینـــصورت آب از ذرات معلق و جامدی اشباع گردیده که به دلیل کوچک بودن قطر این ذرات از فیلترها عبور کرده ولی آنقدر سنگین نیستند که در آب ته نشین و یا آنقدر سبک نیستند که روی آب قرار گیرند، آب تبدیل به محلولی سوسپانسیون و مملو از ذرات معلقی می گردد که درصورت بی توجهی به آن آلودگی آب به شدت کیفیت آن را تحت تاثیر قرار خواهد داد. در اینصورت استفاده از منعقد کننده هایی مانند سولفات آلومینیم %۱۷ و بصورت پودر توصیه می گردد. درصورتیکه محلولی با درصدی مناسب از این ماده تهیه و به آب اضافه گردد، ابتدا آب استخر شیری رنگ شده و سپس مواد معلق در آب در اثر انعقــاد به هم چسبیده و توده های سنگین ژله مانندی را تشکیل می دهند که فلاک نام دارند. این فلاکها به دلیل سنگینی در کف آب ته نشین می گردند و بعد از مدت زمان مشخصی آب استخر مجددا صاف و زلال و شفـــاف خواهد شد. این ذرات باید توسط لایروبی مکشــی از کف استخر جمع آوری و خـــارج گردد. از آنجاییکه جلبکها در استخرهای شنا به سرعت تکثیر می گردند و گاها در اثر میزان ثابتی از کلرین آزاد، جلبکها نسبت به این مقدار کلر مصــــونیت یافته و مقاوم می شوند. در اینصورت کف دیواره ها و یا کنجهای استخر به سرعت تغییر رنگ داده و نشانه هایی از تکثیر جلبک را در استخر به نمایش می گذارند. استفاده از سرامیک مرغوب و یا پوشش مناسب جهت نمای داخلی جام استخر در کاهش این مشکل نقش مهمی را دارند ولی جهت جلوگیری از تکثیرو ادامه تولید مثل جلبکها لازم است آب استخر را توسط یک شوک ناگهانی با بالا بردن میزان کلر تا ۳٫۵ ppm در مجاورت کلر قرار داد.

پاشیدن کلر خشـــک به قسمتهایی که جلبک ها حضور دارند بصورت بذر پاشی نیز در این حالت توصیه می گردد. نباید فراموش کرد که در این حالت به دلیل افزایش غلظـــت کلر در آب شنا کردن و استفاده از استخر خطرناک بوده و احتمال بروز بیمایهای پوستی، سوزش چشم، حساس شدن مخاط بینی، سر دردهای شدید و رنگ بری از مایوهای شنا و حتی بی رنگ شدن رنگ موی استفاده شده توسط بانوان وجود دارد. به تلاطم درآوردن آب استخر و یا پاشیدن آب توسط شلـــنگ و یا استفاده از پمپ های جارو برای کم کردن میزان کلر آب، پیشنهاد می گردد. استفاده از اسید جلبک (algae acid) که ماده ای شیمیایی است و خاصـــیت اسیدی دارد به عنوان کشنده جلبکها در استخر مورد استفاده قرار می گیرند.


تصفیه آب استخر به روش نوین یونیزاسیون

به طور کلی این سیستم بر مبنای استفاده از یون مس و نقره جهت ضدعفونی و گندزدایی آب از باکتری ها، ویروس ها، قارچ ها و جلــبک ها می باشد. در این روش یون نقره به منظور از بین بردن آلودگی های باکتریایی و قارچ ها و یون مس جهت حذف جلبک ها به کار می رود. (استـــفاده از مس و نقره به دوران باستان در کشورهای ایران، مصر و رم باز می گردد. آنچه بارز است مردم خواص مس و نقره را در این مورد می دانسته و از ظروف مسی جهت پخت و پز و حتی نگهداری آب و غذا استفاده می کردند. ) مدل های این سیستم به طور کلی در دو حالت مصارف خانگی و مصارف عمومی تقسیم شده اند. پــس از نصب این سیستم عموما در استخرها و جکوزی های خانگی مصرف کلر بطور کلی حذف شده ولی بنا به توصیه کارخانه سازنده در استخرها به جهت حذف چربی در صورت عدم توانایی سیستم تصفیه در حذف آن توسط اسکـیمرها یا شناور و سرریز کردن آب به داخل کانال گریل اطراف استـــخر و یا جکوزی، فقط تا دو درصد میزان اولیه کلر نیاز خواهد بود که مشــــخص است حتی در صورت مصرف این میزان کلر هیچـــگونه مشکلی برای تجهیزات استخر و یا شناگران بوجود نیامده است. از سایر مزایای بسیار مهم این روش (همانند روش کلرزنی) وجود باقیمانده یون در آب استخر یا جکوزی می باشد، لذا نیازی به فعال بودن سیستم به طور مداوم نخواهد داشت.به منظور حصول اطمینــــان از عملکرد سیستم علاوه بر انجام آزمایشات میکروبی می توان از تســـت کیـــت مخصوص همراه این سیستم میزان یون مس باقی مانده را اندازه گیری نمود تا همواره از وجود آب سالم بهره مند شـــــــویم. کاربرد روش یونیزاسیــون در استخرهای شنای سرپوشیده، روباز، جکوزیها، حوضچه های آبسرد و آب درمانی، آب نماها و حتی سیستم های آب آشامیدنی بوده و به دلیل نوع عملکرد سیستم مشکلات کمتری را در بر خواهد داشت .

در این جا تعدادی از مزایا ی این سیستم را نام می بریم :

۱ – اشغال فضای کم جهت نصب.
۲ – راندمان بالا در حذف باکتری، ویروس و قارچ.

۳ – عدم خوردگی تجهیزات سیستم تصفیه.
۴ – عدم تاثیر بر بدن و لباس شناگران.
۵ – عدم تولید بو و یا گاز نامطلوب در محوطه تصفیه خانه استخر.

و همچنین معایب این سیستم عبارت است از :

۱ – عدم امکان تصفیه فیزیکی آب .( که با بکارگیری فیلترهای شنی این مساله حل شده است ) .

لازم به ذکر است یک سیستم تصفیه کارآمد ضرورتا باید علاوه بر تصفیه شیمیایی آب شامل گند زدایی و ضدعفونی امکان تصفیه فیزیکی را نیز فراهم نماید در سیستم ازن عملا خارج نمودن ذرات ریز و معلق در آب انجام نمی گیرد، لذا استفاده از فیلترهای شنی ، پمپ های تصفیه و مواد شیمیایی منعقد کننده در کنار سیستم ازن یا یونیزاسیون اجتناب ناپذیر می باشد.

۲ – نگهداری سیستم ازن و UV و یونیزاسیون با توجه به نوپایی این سیستمها در کشور وعدم وجود تکنسین های کارآزموده و مجرب ممکن است نگهداری این سیستم ها را دچار مشکل نماید. ( شرکت نانوزیست فن آوران اولین ارائه دهنده این سیستم می باشد. ومسئولیت خدمات پس از فروش این در دستکاه را نیز ارائه می دهد. )
۳ – هزینه های بالای نصب و راه اندازی این سیستم ها به نسبت تجهیزات متعارف وسنتی .

 

منبع مقاله: شرکت نانوزیست فناوران

0 پاسخ

ارسال یک پاسخ

می خواهید در گفتگو ها شرکت کنید؟
Feel free to contribute!

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *